İçeriğe geç

2013 Takvimi

Takvim

Öğretmenlere Sesleniş

Bilimsel Psikoloji

Karakaş, S. (1988). Bilimsel Psikoloji: Temel İlkeler. Ankara: TBMM Vakfı Tes.

“Psikoloji canlı davranışlarını inceleyen bilim dalıdır”. Ancak, konu özellikle insan ve onun zihinsel yaşantıları ile duyguları olduğunda; psikolojik olayları felsefe kapsamında da ele almak mümkündür. Aynı şekilde, psikolojik olaylara edebiyat ve sanat eserlerinde de yer verilmektedir. Kimi psikologlar, psikolojik olayları değerlendirmede, örneğin felsefi yaklaşımın daha uygun olduğunu dahi düşünebilmektedir. Psikoloji olaylarını yani davranışları incelemede; bilimsel yaklaşımı bütün diğer yaklaşımlardan farklı kılan nedir? Pozitif bilim yaklaşımının ayırdedici özellikleri, kısıtlı ve üstün yönleri nelerdir? Psikolojiye ilişkin olayları bilim kapsamında inceleme süreci hangi sayıltılarla başlar, bir incelemenin bilimselliği hangi ölçütlerin göz önüne alınmış olmasına bağlıdır ve nihayet, pozitif bilim yaklaşımı bir doğa olayı olarak ele alınan davranışlarda ne tür bir anlama sağlar?

Yukarıdaki soruların ele alındığı bu çalışmada; pozitif bilim yaklaşımı ve bu yaklaşımın doğasına en uygun olan deneysel yöntemin, psikoloji olaylarını incelemede kullanımları irdelenmekte, psikolojinin “bilimsel” olmasının ne anlama geldiği tartışılmaktadır. Bilimsel psikolojinin özelliklerini gereğince anlamak için, psikolojinin bu statüye hangi gelişmeler sonucu ulaştığının bilinmesi önemlidir. Bu doğrultuda olarak çalışmanın ilk bölümünde, bilimsel psikolojinin temelinde yatan tarihsel gelişmeler tartışılmaktadır. İzleyen bölümlerde bilimsellik kavramının özelliğini oluşturan temel ilkeler değerlendirilmektedir.

Verilen bilgiler ve öne sürülen görüşlerin; bilimselliğin ne tür bir düşünme biçimi gerektirdiğinin anlaşılmasına katkıda bulunacağı düşünülmektedir. Bu bilgi ve görüşler irdelendiğinde; bilimsel çalışmalar sonucunda ulaşılabilen açıklamaların gerektiği şekilde değerlendirilmeleri de mümkün olabilecektir.

Prof. Dr. Sirel Karakaş © 2008-2012